Altın 4.000 dolar eşiğinde: Türk kuyumcusunu ne bekliyor?

Erdal OĞUZ | Kuyumcum

İSTANBUL / TÜRKİYE 

Altın, 23 Ekim Cuma günü küresel piyasalarda 4.000 dolar eşiğinin çevresinde sert hareket ederken, Türkiye’de gram fiyatının yönünü hem ons değerindeki düşüş hem de dolar/TL kuru belirledi.

Günün dikkat çeken olayı, altının yalnızca gerilemesi değil, yatırımcıların güvenli liman olarak gördüğü bir varlığın belirsizlik sırasında neden satış baskısına açık hâle geldiğiydi. Reuters’ın 23 Ekim tarihli haberinde spot altının üç ayın en düşük düzeyine indiği ve haftalık kaybın yaklaşık %4’e ulaştığı bildirildi. Bu, yatırımcıların risk algısının tek başına altının fiyatını açıklamaya yetmediği bir dönem yaşandığını gösteriyor.

Reuters’ın aktardığı piyasa koşullarında yükselen petrol fiyatları, enflasyonun beklenenden uzun süre yüksek kalabileceği kaygısını güçlendirdi. Bunun sonucu olarak ABD Merkez Bankasının faizleri daha uzun süre yüksek tutabileceği, hatta ilerleyen toplantılarda artırabileceği beklentisi öne çıktı. Getiri sağlamayan altın açısından yüksek faiz beklentisi önemli bir karşılaştırma maliyeti oluşturuyor.

Piyasada bir diğer etken likidite ihtiyacıydı. Hisse senedi piyasalarındaki düşüşlerin ardından bazı yatırımcıların başka pozisyonlarının teminat yükümlülüklerini karşılamak için altın satması, haberlerde fiyat baskısına katkıda bulunan unsurlar arasında yer aldı. Bu tür işlemler altının uzun dönem değerine ilişkin görüşten bağımsız olarak kısa sürede fiyatı etkileyebiliyor.

Ons düşerken gram neden aynı ölçüde düşmeyebilir?

Türkiye’de gram altın için temel hesap, ons altının dolar fiyatının dolar/TL ile çarpılıp 31,1035 gramlık troy ons birimine bölünmesine dayanır. Bu teorik hesap rafine metalin kur karşılığını açıklar; kuyumcu alış ve satış fiyatına işçilik, prim, işlem maliyeti ve fiziki piyasa farkları da yansıyabilir.

23 Ekim için önceki 18.30 piyasa özetimizde gram altın 6.391,05 TL, ons 3.996,65 USD olarak aktarılmıştı. Bu rakamlar Altin.in’e atfedilen saatli gösterge fiyatlarıdır; bu dosya hazırlanırken ilgili 18.10–18.11 ham veri kaydı yeniden bağımsız olarak doğrulanamadığı için mutlak kapanış fiyatı olarak kullanılmıyor. Reuters’ın aynı gün altındaki sert geri çekilmeyi bildirmesi ise fiyat hareketinin yönünü bağımsız şekilde destekliyor.

Haftanın sonunda gözler hangi veride?

ABD Merkez Bankasının 27–28 Ekim toplantısı ile 29 Ekim’de açıklanması beklenen kişisel tüketim harcamaları enflasyon verisi, faiz beklentilerinin yeniden fiyatlanabileceği başlıklar arasında. Bu tarihlerde yalnız kararın kendisi değil, gelecek toplantılara ilişkin mesajlar da izlenecek.

Kuyumcular açısından farklı kaynakların gram fiyatlarını karşılaştırırken kotasyon saati ve alış-satış yönü özellikle önemli. Gün içindeki en yüksek, en düşük ve akşam erişilebilen son değerler aynı kavramlar değildir; birini diğerinin yerine kullanmak, günün gerçek oynaklığını yanlış yansıtabilir.

Kuyumcum Analizi

Kuyumcu işletmesi için burada temel mesele yalnızca “altın düştü” cümlesi değildir. Stokun hangi fiyatla alındığı, vitrindeki ürünün işçilik payı, toptancıya olan ödeme vadesi ve yeni ürünün hangi kurla yerine konacağı birlikte düşünülmelidir. Gün içinde düşen ons, dolar/TL’deki artışla kısmen dengelendiğinde müşterinin gördüğü gram etiketi uluslararası piyasadaki düşüşten daha yavaş değişebilir.

Bu nedenle altın hareketini tek ekrandaki son fiyata göre değil, uluslararası metal fiyatı ile yerel döviz kurunu ayrı ayrı izleyerek okumak gerekir. Fiziki ürünün alış-satış farkı ayrıca takip edilmelidir. Kısa süreli fiyat sertliği, atölye ve perakendecide eski maliyetli stok ile yeni tedarik maliyeti arasındaki farkı büyütebilir.

Önümüzdeki seanslarda anlamlı karşılaştırma için aynı kaynaktan, aynı fiyat türüyle ve benzer saatlerde alınmış seri kullanılmalı. Aksi hâlde piyasa yönü ile fiyat sağlayıcı farkı birbirine karışır.