Gümüşte sert kayıp: Sanayi metali ve yatırım aracı birlikte baskıda

Erdal OĞUZ | Kuyumcum
İSTANBUL / TÜRKİYE 

Gümüş, 23 Ekim Cuma günü değerli metallerdeki düşüşe katılırken, fiyat hareketi hem küresel faiz beklentilerinin hem de sanayi talebine duyarlı bir metal olmasının etkisiyle dikkat çekti.

Altın çoğu zaman parasal ve güvenli liman işleviyle öne çıkarken gümüş iki ayrı alanda fiyatlanır: yatırım aracı ve sanayi girdisi. Bu nedenle aynı gün her iki metal gerilese bile fiyat hareketlerinin büyüklüğü ve gerekçeleri birbirinden farklı olabilir. Reuters’ın 23 Ekim tarihli haberinde spot gümüşün 53,8882 USD/ons seviyesine gerilediği ve diğer kıymetli metallerle birlikte haftalık düşüşe yöneldiği aktarıldı.

Wall Street Journal’ın aynı günkü piyasa değerlendirmesinde gümüşün de gerilediği ve 53,711 USD civarındaki uzlaşma/kapanış göstergesinin öne çıktığı bildirildi. İki sayının aynı olmaması tek başına çelişki değildir: farklı saatlerde ve farklı piyasa türlerinde kaydedilen fiyatların eşit olması beklenmez. Haber metni bu ayrımı korumalıdır.
Artan enerji fiyatları, enflasyon endişesi ve dolar faizlerine ilişkin beklentiler gümüşün yatırım tarafında baskı yaratırken, sanayi faaliyetlerine yönelik beklentiler ayrı bir kanal üzerinden çalışır. Gümüşün elektronik, elektrikli ekipman ve çeşitli endüstriyel kullanım alanları bulunduğu için büyüme beklentilerindeki değişim de talep tartışmasının parçasıdır.

Gram gümüş fiyatına döviz etkisi
Uluslararası ons fiyatı dolar üzerinden verildiği için Türkiye’de gram gümüşün teorik TL karşılığı hesaplanırken dolar/TL kuru da devreye girer. Ons gümüş 31,1035 grama bölünerek gram karşılığı bulunur. Ancak bu hesap, fiziki gümüş takının işçilikli perakende etiketi veya rafineri külçe fiyatı değildir.
23 Ekim 18.30 özetindeki gram gümüş 86,3883 TL ve ons gümüş 54,0180 USD rakamları Altin.in’e atfedilmişti. İlgili dakikalık ham fiyat kaydı bu dosyada bağımsız olarak doğrulanamadığından gösterge niteliğinde ve teyit gerektirir. Reuters ve Wall Street Journal kaynakları gün içinde gümüşün gerilediğini doğrulasa da aynı dakikanın kotasyonunu doğrulamaz.

Takı üretimi için fiyatın kendisi yeterli mi?
Gümüş takıda maliyet, hammadde metalinin yanı sıra alaşım, fire, işçilik, kaplama ve teslim takvimi gibi kalemlere dayanır. Dolayısıyla uluslararası ons fiyatındaki düşüş, bitmiş ürüne aynı oranda ve aynı gün yansımayabilir.

Üretici ve toptancı açısından izlenmesi gereken göstergeler, tedarikçi satış kotasyonu, metal saflığı ve ödeme günündeki kurun birlikte hesaplanmasıdır. Müşteriye sunulan nihai ürün fiyatı ile borsada izlenen spot metalin fiyatı aynı veri serisi değildir.