Altın, Fed öncesi yeniden yükseldi: Spot ve vadeli fiyat ayrımı

Erdal OĞUZ | Kuyumcum
İSTANBUL / TÜRKİYE 

 Altın petrol fiyatlarının gerilemesiyle enflasyon baskısına ilişkin endişelerin hafiflemesi üzerine toparlanırken, gözler ABD Merkez Bankasının 28 Ekim’de açıklayacağı faiz kararına çevrildi.
Pazartesi günü izlenen toparlanma, geçen haftaki sert kaybın tamamen silindiği anlamına gelmiyor. Uluslararası spot ons ile Aralık vadeli ABD altın sözleşmesinin farklı işlemler ve tarihler için verilen fiyatlar olduğu unutulmamalı.

Gün içi kotasyonlar hangi seviyeyi gösterdi?
Spot ons altının gün içi bir ölçümde yüzde 0,6 artarak 4.018,81 dolar seviyesine çıktığı, Aralık vadeli ABD altın kontratının da yüzde 0,7 yükselişle 4.033,60 dolara ulaştığı belirtildi. Rakamlar haberin alındığı andaki piyasa koşullarını yansıtır; Türkiye saatiyle 18.30 kapanışı veya fiziki altın kotasyonu olarak sunulamaz.
Haber, cuma günü görülen üç aydan uzun sürenin en düşük düzeyi sonrasında tepki hareketine işaret ediyor. Petrol fiyatlarının önceki yükselişten geri çekilmesi, merkez bankasının enflasyona vereceği tepkiye ilişkin beklentileri etkileyen faktörlerden biri oldu. Ancak petrol fiyatının tek gün düşmesi enflasyon görünümünün kalıcı biçimde değiştiğini kanıtlamaz.

Faiz beklentisi altın üzerinde neden etkili?
Getiri sağlamayan altın, faizin yükseldiği ortamda faizli varlıklara göre daha yüksek fırsat maliyeti taşır. Bu, fiyatı tek başına belirleyen mekanizma değildir; doların değeri, devlet tahvili getirileri, rezerv talebi ve jeopolitik risk algısı da önemlidir. Bu nedenle Fed kararını yalnız bir başlıkla değil, sonrasındaki açıklama ve piyasa tepkisiyle birlikte okumak gerekir.
Reuters’ın aktardığı takvimde 28 Ekim Fed kararı, ardından ABD kişisel tüketim harcamaları enflasyon verisi öne çıkıyor. Fiyatın karar öncesi dar bir bantta kalması olasılığı yorum olarak dile getirilse de bu, seansın nasıl kapanacağına dair kesin tahmin değildir.
Türkiye’deki perakende altın aynı hareketi izler mi?
Ons hareketi gram TL üzerinde etkili olan uluslararası bileşendir; diğer temel değişken dolar/TL kurudur. Bunun ötesinde fiziki tedarik piyasasının kendi prim ve makas koşulları vardır. Ons yükselirken döviz kuru farklı hareket edebilir; dolayısıyla gram TL’nin hareket oranı onsun yüzdesine birebir eşit olmak zorunda değildir.
Bu haberdeki 4.018,81 dolar fiyatı spot ons, 4.033,60 dolar ise belirli bir vadeli kontrat için gözlenen gün içi değerdir. Kuyumcu satış etiketleri, banka altın hesabı ya da Borsa İstanbul TL/kg kapanışı bu iki değerin yerine geçirilemez.

Fed kararı öncesinde ons altını takip eden işletmelerin ekonomik takvimi yalnız haber başlığı şeklinde değil, fiyatın ölçüldüğü saatle eşleştirmesi gerekir. ABD’de açıklanan verinin ilk saniyedeki etkisi ile Türkiye’de sonraki sabah oluşan fiziki teklif arasında farklı kur ve likidite koşulları olabilir. Spot piyasa, vadeli sözleşme ve rafineri fiyatı aynı gösterge değildir; bunların hepsi yön bakımından zaman zaman benzer hareket etse bile aralarındaki fark kapanmak zorunda değildir. Dolayısıyla günlük haber performansı, yanlış fiyat kategorileri birbiriyle karşılaştırılarak puanlanmamalıdır.